fbpx

Türk Edebiyatında İz Bırakanlar

Türk edebiyatı, İslamiyet öncesi Türk edebiyatı, İslamiyet’in kabulünden sonra Türk edebiyatı ve Batı tesirindeki Türk edebiyatı olarak dönemlere ayrılarak incelenir ve bu başlıklar da kendi içinde birçok alt başlıktan oluşur. İslamiyet öncesi edebiyat genelde sözlü olarak ve şaman, kam, baskı, ozan adı verilen sanatçılar tarafından yapılmıştır. Anonim özellik gösteren sözlü edebiyat ürünleri kopuz adı verilen, Türklere özgü bir çalgı aletiyle icra edilmiştir. Sözlü edebiyatın başlıca ürünleri koşuk, sav, sagu, destan olarak adlandırılır. İslamiyet öncesi Türk edebiyatının yazılı dönemine ilişkin en önemli eser ise Orhun Yazıtları‘dır. Orhun Yazıtları, Türklere ait bilinen ilk yazılı kaynak olma özelliğini taşır. Türk edebiyatında iz bırakanlar arasında bulunan bu eser Göktürk alfabesiyle yazılmıştır ve en önemli örnekleri Vezir Tonyukuk, Kül Tiğin ve Bilge Kağan yazıtlarıdır. Bir diğer yazılı edebiyat örneği ise Uygur Metinleri‘dir. Dini inanışın etkisinde kalan ve konuları daha çok Buddha ve Mani dininin esasları olan metinlerin en önemli örnekleri Sekiz Yükmek, Altun Yaruk, Irk Bitig, Kalyanamkara ve Papamkara Hikayesi olarak bilinir.

Türk edebiyatının en önemli dönemlerinden olan divan edebiyatı dönemi ise Türklerin İslam kültüründen etkilenmesi sonucu oluşmuştur. Değişen dönem şartları itibarıyla Türk edebiyatı da önemli değişiklere uğramış ve divan edebiyatından sonra tamamen farklı, edebiyatın sadece yüksek zümreye hitap etme anlayışından uzak, batı tesirindeki Türk edebiyatı dönemine girmiştir. Türk edebiyatında iz bırakanlar bu dönemde çağdaş dünyaya açılma ve halka ulaşma amacı gütmüşlerdir.

Türk Edebiyatında İz Bırakan Yazar ve Şairler

Divan edebiyatının ünlü şairlerinden Nef’i sert hicivleriyle, Fuzuli aşk konusundaki gazelleriyle, Nedim şarkılarıyla, Baki Sultanu’ş-Şuara unvanını alacak bir divan şiiri üstadı olmasıyla Türk edebiyatında iz bırakırken Batı tesirindeki Türk edebiyatı dönemi yazarları ve şairleri toplumsal konulara eğilerek edebiyatımızda önemli izler bırakmıştır. Batı tesirindeki Türk edebiyatında iz bırakan en önemli sanatçılardan Namık Kemal, ”Vatan Şairi” olarak bilinmiş ve hak, özgürlük, adalet, millet kelimelerini edebiyatımıza sokmuştur,

Şinasi birçok ilki gerçekleştirerek ilklerin öncüsü olarak bilinmiştir, Ahmet Mithat en üretken yazarımız olup ”Yazı Makinesi” lakabıyla tanınmıştır, Arif Nihat Asya, ”Bir Bayrak Rüzgar Bekliyor” şiiriyle tanınmış ve ”Bayrak Şairi” unvanını almıştır, Cahit Sıtkı Tarancı şiirlerinde ölüm konusunu çokça işlemiş ve bu yüzden ”Ölüm Şairi” olarak bilinmiştir. Görüyoruz ki edebiyatımızda birçok yazar ve şair kendilerine has üsluplarıyla unutulmaz izler bırakmışlardır. Türk edebiyatı da bu unutulmaz izlerin üzerine inşa edilerek devam etmektedir.

Abonelik
Bildir
guest
0 Yorumlar
Satır içi yorumlar
Tüm yorumları görüntüleyin

Okuyucuların Beğendiği İçerikler

Yazar sayımızın 300’ü aştığı şu günlerde hevesli yazarlarımıza yol gösterebilmek veya en azından daha kaliteli içerikler üretebilmeleri adına bazı ipucular vermek için bu yazıyı kaleme almaya karar verdim. Bu yazı boyunca bir dijital içeriğin nasıl yazılması gerektiğinden bahsedeceğim. Bublogta içeriklerinin bir kısmı şiir ve denemelerden oluşuyor ve bu yazıda söyleyeceğim şeyler bu içerikler için çok […]
Birçok kişinin ‘’zor ama maaşı iyi, garanti meslek gibi’’ düşünceleriyle ün kazanmış bir bölüm olan tıp fakültesini size en ince detaylarıyla aktaracağım. Öncelikle fakülteye gelmeden önce kendinizi ilk gün yapılacak çaylak şakasına ve ileri zamanlarda daha siz TUS isimli bölüm seçmenize yarayan sınava girmeden ‘’Sen ne doktorusun? ‘’ veya diş hekimliği ayrı bir bölüm olmasına […]
Yaşanan herhangi bir gün hiç yaşanmasaydı, her şey daha farklı olur muydu? Misal dün hiç yaşanmasaydı veyahut bundan yıllar önce bir gün hiç yaşanmasaydı yine aynı mıydı hayatınız? Kadere inanmak subjektif bir bakış açısı olarak görünebilir ancak hayatın akışı olarak farklı bir yerden durumu ele alabiliriz. Bütün malzemeleri özene bezene kesip, doğrayıp harika bir yemek […]
Herkesin ölmeden görmek isteyeceği bir yer vardır. Yoksa da henüz keşfetmemiştir… Benim için burası Norveç. “Soğuk Cennet” veyahut “Kuzeyin İncisi” denilen bu ülkenin lanse ettiği imajı bir görseniz aşık olmamak elde değil. O yüzden henüz kendi ülkenizi keşfetmediyseniz ileride belki yol arkadaşım olabilirsiniz! Norveç ”Soğuk Cennet” Ülkenin yönetim biçimi anayasal monarşi ve başkenti Oslo‘dur. 385,207 […]
Her kitap ayrı güzel, dünyasına girdikten sonra… Ama bazı başyapıtlar vardır, gerçekten okumak zevk verir. Okudukça içine düşer, yeni bir dünyanın kahramanı olursunuz. Herkes için değişebilecek bir liste… Daha iyisi varsa da ben okuduğum kadarını biliyorum ve bunlar şu an en iyisi! Daha birçok türde konuşulacak kitaplar olsa da üç ayrı türde üç başyapıt derledim, […]

İlgini Çekebilir

Çoğumuzun, adını belki de hiç duymadığı fakat yaşamımızda denk gelebileceğimiz, farkında ve bilinçli olduğumuz takdirde erken tanı ve tedavi seçeneklerini düzenleyebileceğimiz, benim ise özel eğitim alanında tanıştığım bir sendromdan bahsetmek istiyorum sizlere: DiGeorge Sendromu. DiGeorge Sendromu (DGS) 22. kromozomun (22q11) delesyonu (kromozomun bağlı bulunduğu parçadan kopup silinmesi, yok olması) ya da translokasyonu (kopan veya kaybolan […]
“Sisyphus’u gördüm, korkunç işkenceler çekerken: yakalamış iki avucuyla kocaman bir kayayı ve de kollarıyla bacaklarıyla dayanmıştı kayaya, habire itiyordu onu bir tepeye doğru, işte kaya tepeye vardı varacak, işte tamam, ama tepeye varmasına bir parmak kala, bir güç itiyordu onu tepeden gerisin geri, aşağıya kadar yuvarlanıyordu yeniden baş belası kaya, o da yeniden itiyordu kayayı, […]
Bugün 10 Mart 2022. Gülistansız 796. gün “Ne durumdayım biliyor musunuz? Ölüm Allah’ın emri, ölüm dünyada var. Gençlerin ölümü zor ama biz her gün yeniden ölüyoruz. Her gün… Toprağa bile basmaya kıyamıyorum, acaba kızım içinde olabilir mi diye. “ 21 yaşında, Tunceli’de bir üniversite öğrencisiydi Gülistan Doku. 5 Ocak 2020 tarihinden bu yana haber alınamıyor. […]
Bir girişim fikriniz var ve bu alanda bir marka oluşturmak istiyorsunuz ya da henüz küçük bir işletmesiniz ve işletmenizi büyütüp kârınıza kâr katmak istiyorsunuz. İşte bu yolda atmanız gereken ilk adım markalaşmak olmalıdır. Peki marka nedir?                Marka yalnızca kalabalık bir pazarda sizi diğerlerinden ayıran isim, logo ve slogandan ibaret değildir. Markanız insanların sizinle etkileşimde […]