fbpx

Hangi Sözlük Ne İçin?

Önceki yazımızda da söz ettiğimiz gibi kelimelerin uçsuz bucaksız bir dünyası var. Bu dünyayı hepimiz merak ediyoruz. “Nasıl araştıracağımı bilmiyorum.” ya da “Nereden bulabilirim kelimeleri?” diyorsanız şu an doğru yere gelmişsiniz demektir. Naçizane olarak sizlerle bazı sözlüklerin isimlerini ve bu sözlüklerin içerisinde hangi kelimeleri bulabileceğiniz hususu üzerinde durmaya çalışacağım.

Clauson Sözlük: Clauson, İngiliz deniz subayıdır. Bu sözlüğü 1972 senesinde yazmış ve kendi adını vermiştir. Clauson, 13. yy’a kadarki köken sözlüğüdür. Türkçe kelimeler için kaynaktır. Sözlüğün dili İngilizcedir.

Dilçin, Yeni Tarama Sözlüğü (1983): TDK kurulunca eski Türkçe kelimelerin bulunup bugüne kazandırma amaç olmuştur.

Eren, Türk Dilinin Etimolojik Sözlüğü: Hasan Eren, 1999’da bu sözlüğü bastırmıştır. Yazar bu sözlüğü oluştururken bildiği dillerdeki -Rusça, Macarca, Sırpça- kelimeleri kullanarak Türkçede hakkında yazı yazılmış maddeleri (cümleleri) bir araya toplamıştır. 1. kaynaktan yazılmıştır.

Topaloğlu, Hayrettin Karaman, Arapça- Türkçe Yeni Kâmus: Bu sözlükte Türkçeye Arapçadan giren kelimeler vardır. Sözlüğün dili Arapçadır. Arapça bir sözcüğe bakmak gerekirse bu sözlük kullanılmalıdır.

Nişanyan: Türkçeye batı dillerinden girmiş olan kelimeler için bakılması gereken bir sözlüktür. Eski Anadolu Türkçesi gibi dillerden giren kelimelerde bakılmalıdır. Dili Türkçedir.

Steingass: Farsçadan dilimize giren kelimeler için kaynaktır. Sözlüğün kelimeleri Farsça, açıklama dili İngilizcedir. Ayrıca Farsça kelimeler için Mütercim Asım’ın Burhan-ı Katı sözlüğü de incelenebilir.

Recep Toprak, Hanifi Vural, Recep Karaatlı, Kıpçak Türkçesi Sözlüğü: Eski Türkçe Sözlüğü gibi önemlidir. Kıpçak Türkçesinin önemi; bir kelime Eski Türkçe Sözlüğü’nde yoksa bu sözlükte mutlaka vardır. Clauson’da olmayan kelime varsa yine bu sözlükte bulabiliriz.

Suat Sinanoğlu: Yunancadan dilimize giren kelimeler için Latin harfleriyle yazılmış sözlüktür.

Gördüğümüz gibi bir kelimenin tarih sahnesindeki yolcuğunu incelemek biraz zahmetli bir uğraştır. Burada belli başlı en çok kelimenin yer aldığı sözlükleri sizlerle paylaştım. Eğer etimoloji araştırmasına başlamak isterseniz araştırmak istediğiniz kelimeyi belirlemeden önce bu kaynaklara göz atmanızı öneririm çünkü sayfaları çevirirken günlük hayatta sıklıkla kullandığınız kelimelere denk gelecek ve ”Benim bilmediğim bir anlamı mı var?” diyeceksiniz. İşte orada başlayacak olan hayret duygusu sizi kelimelere bir adım daha yaklaştıracak. Umarım hayatınızın bir bölümünde bu sözlüklerle haşır neşir olursunuz. Konumuzla ilgili görüş ve düşüncelerinizi sabırsızlıkla bekliyorum.

Abonelik
Bildir
guest
0 Yorumlar
Satır içi yorumlar
Tüm yorumları görüntüleyin

Okuyucuların Beğendiği İçerikler

Birçok kişinin ‘’zor ama maaşı iyi, garanti meslek gibi’’ düşünceleriyle ün kazanmış bir bölüm olan tıp fakültesini size en ince detaylarıyla aktaracağım. Öncelikle fakülteye gelmeden önce kendinizi ilk gün yapılacak çaylak şakasına ve ileri zamanlarda daha siz TUS isimli bölüm seçmenize yarayan sınava girmeden ‘’Sen ne doktorusun? ‘’ veya diş hekimliği ayrı bir bölüm olmasına […]
Yaşanan herhangi bir gün hiç yaşanmasaydı, her şey daha farklı olur muydu? Misal dün hiç yaşanmasaydı veyahut bundan yıllar önce bir gün hiç yaşanmasaydı yine aynı mıydı hayatınız? Kadere inanmak subjektif bir bakış açısı olarak görünebilir ancak hayatın akışı olarak farklı bir yerden durumu ele alabiliriz. Bütün malzemeleri özene bezene kesip, doğrayıp harika bir yemek […]
Herkesin ölmeden görmek isteyeceği bir yer vardır. Yoksa da henüz keşfetmemiştir… Benim için burası Norveç. “Soğuk Cennet” veyahut “Kuzeyin İncisi” denilen bu ülkenin lanse ettiği imajı bir görseniz aşık olmamak elde değil. O yüzden henüz kendi ülkenizi keşfetmediyseniz ileride belki yol arkadaşım olabilirsiniz! Norveç ”Soğuk Cennet” Ülkenin yönetim biçimi anayasal monarşi ve başkenti Oslo‘dur. 385,207 […]
Her kitap ayrı güzel, dünyasına girdikten sonra… Ama bazı başyapıtlar vardır, gerçekten okumak zevk verir. Okudukça içine düşer, yeni bir dünyanın kahramanı olursunuz. Herkes için değişebilecek bir liste… Daha iyisi varsa da ben okuduğum kadarını biliyorum ve bunlar şu an en iyisi! Daha birçok türde konuşulacak kitaplar olsa da üç ayrı türde üç başyapıt derledim, […]

İlgini Çekebilir

Çoğumuzun, adını belki de hiç duymadığı fakat yaşamımızda denk gelebileceğimiz, farkında ve bilinçli olduğumuz takdirde erken tanı ve tedavi seçeneklerini düzenleyebileceğimiz, benim ise özel eğitim alanında tanıştığım bir sendromdan bahsetmek istiyorum sizlere: DiGeorge Sendromu. DiGeorge Sendromu (DGS) 22. kromozomun (22q11) delesyonu (kromozomun bağlı bulunduğu parçadan kopup silinmesi, yok olması) ya da translokasyonu (kopan veya kaybolan […]
“Sisyphus’u gördüm, korkunç işkenceler çekerken: yakalamış iki avucuyla kocaman bir kayayı ve de kollarıyla bacaklarıyla dayanmıştı kayaya, habire itiyordu onu bir tepeye doğru, işte kaya tepeye vardı varacak, işte tamam, ama tepeye varmasına bir parmak kala, bir güç itiyordu onu tepeden gerisin geri, aşağıya kadar yuvarlanıyordu yeniden baş belası kaya, o da yeniden itiyordu kayayı, […]
Bugün 10 Mart 2022. Gülistansız 796. gün “Ne durumdayım biliyor musunuz? Ölüm Allah’ın emri, ölüm dünyada var. Gençlerin ölümü zor ama biz her gün yeniden ölüyoruz. Her gün… Toprağa bile basmaya kıyamıyorum, acaba kızım içinde olabilir mi diye. “ 21 yaşında, Tunceli’de bir üniversite öğrencisiydi Gülistan Doku. 5 Ocak 2020 tarihinden bu yana haber alınamıyor. […]
Bir girişim fikriniz var ve bu alanda bir marka oluşturmak istiyorsunuz ya da henüz küçük bir işletmesiniz ve işletmenizi büyütüp kârınıza kâr katmak istiyorsunuz. İşte bu yolda atmanız gereken ilk adım markalaşmak olmalıdır. Peki marka nedir?                Marka yalnızca kalabalık bir pazarda sizi diğerlerinden ayıran isim, logo ve slogandan ibaret değildir. Markanız insanların sizinle etkileşimde […]