CÖMERT İNSAN KİMDİR?

Günlük hayatımızda insanların kişisel özelliklerini anlatırken sıklıkla cömert olma özelliğinden söz ederiz. Peki cömert kelimesinin anlamını sahiden biliyor muyuz? Bir insana cömert diyebilmek için hangi özelliklere sahip olması gerekir? Bu yazımızda cömert kelimesinin dilimize yerleşme ve anlam kazanma sürecinden bahsedelim.

Öncelikle cömert kelimesi dilimize Farsçadan geçmiştir. Farsça “temiz ve asil olan, fedakârlık yapan” anlamındaki “civanmerd” kelimesi, Osmanlı Türkçesindeki yazılışta “vav” harfinin yuvarlak okunmasıyla zamanla “cömerd” şekline dönüşmüştür. Bu yolculuktaki kelimenin kazandığı anlamı daha iyi anlayabilmek için Arapçada kullanılan ama bizim de bildiğimiz 4 kelimenin incelenmesinde yarar vardır. ”Bu kelimeler hangileridir?” diye soracak olursanız; kerem, seha, cud, isardır.

Kerem kelimesi bizlere ikram kelimesini hatırlatsın. İkram etmek, öncelikle vermek anlamındadır. Seha, bende var fazlasını vereyim anlamında kullanılmaktadır. Cud, ”Elimizde bir tane var, fazla yok ama karşı tarafın ihtiyacı var.” diye elimizdekini veriyorsak kullandığımız bir kelimedir. İsar ise bizim de ihtiyacımız varken önce karşımızda verdiğimiz durumda kullanılır hatta anne cömertliği denilmektedir.

Bu kelimeleri belirli bir kademeye göre sıralayacak olsaydık, en düşükten en yükseğe doğru şöyle sıralardık:

1-Kerem, 2-Seha, 3-Cud, 4-İsar

Cömert insan dediğimiz kişi aslında cud kelimesinin karşılığında olan kişidir. Parasını ve malını esirgemeden veren kişidir. Bunun karşılığında övgü ya da teşekkür beklemezler. Vermek kişiliğimizi yumuşatan, bizleri diğer insanlarla sevgi, hoşgörü, barış gibi üstün insanı değerlerde buluşturan ve aramızdaki bağların gelişmesinde etkili olan bir değerdir. Cömertlik sadece maddi olarak değil manevi olarak da edinilmesi gereken bir özelliktir. ”Manevi olarak nasıl cömert olabiliriz?” sorusu aklımıza gelecek olursa duyguların alışverişinde de cömert olabiliriz. İnsan başkalarının hatalarını bağışladıkça, sevecen oldukça, yardımsever ve alçak gönüllü davrandıkça cömert bir insan olma yolunda emin adımlarla ilerleyebilir.

Genel olarak baktığımızda kelimelerin dilimize yerleşmesi ve anlam kazanması hayret verici bir olay. Cömert kelimesi de bu durumun en somut örneklerinden birisi oldu şüphesiz. Günlük hayatımızda ağzımızdan çıkarken bu kadar düşünmediğimiz bir kelimenin birçok boyutu olduğunu görüyoruz. Kelimelerin uçsuz bucaksız dünyasında sizlere keyifli okumalar diliyor bir sonraki yazı için görüş ve önerilerinizi sabırsızlıkla bekliyorum.

TOPALOĞLU, Bekir, 2015, YENİ KÂMUS, İstanbul, Ensar Yayınları
Nişanyan, Sevan, SÖZLERİN SOYAĞACI ÇAĞDAŞ TÜRKÇENİN KÖKENBİLİM SÖZLÜĞÜ
Abonelik
Bildir
guest
0 Yorumlar
Satır içi yorumlar
Tüm yorumları görüntüleyin

Okuyucuların Beğendiği İçerikler

Birçok kişinin ‘’zor ama maaşı iyi, garanti meslek gibi’’ düşünceleriyle ün kazanmış bir bölüm olan tıp fakültesini size en ince detaylarıyla aktaracağım. Öncelikle fakülteye gelmeden önce kendinizi ilk gün yapılacak çaylak şakasına ve ileri zamanlarda daha siz TUS isimli bölüm seçmenize yarayan sınava girmeden ‘’Sen ne doktorusun? ‘’ veya diş hekimliği ayrı bir bölüm olmasına […]
Yaşanan herhangi bir gün hiç yaşanmasaydı, her şey daha farklı olur muydu? Misal dün hiç yaşanmasaydı veyahut bundan yıllar önce bir gün hiç yaşanmasaydı yine aynı mıydı hayatınız? Kadere inanmak subjektif bir bakış açısı olarak görünebilir ancak hayatın akışı olarak farklı bir yerden durumu ele alabiliriz. Bütün malzemeleri özene bezene kesip, doğrayıp harika bir yemek […]
Herkesin ölmeden görmek isteyeceği bir yer vardır. Yoksa da henüz keşfetmemiştir… Benim için burası Norveç. “Soğuk Cennet” veyahut “Kuzeyin İncisi” denilen bu ülkenin lanse ettiği imajı bir görseniz aşık olmamak elde değil. O yüzden henüz kendi ülkenizi keşfetmediyseniz ileride belki yol arkadaşım olabilirsiniz! Norveç ”Soğuk Cennet” Ülkenin yönetim biçimi anayasal monarşi ve başkenti Oslo‘dur. 385,207 […]
Her kitap ayrı güzel, dünyasına girdikten sonra… Ama bazı başyapıtlar vardır, gerçekten okumak zevk verir. Okudukça içine düşer, yeni bir dünyanın kahramanı olursunuz. Herkes için değişebilecek bir liste… Daha iyisi varsa da ben okuduğum kadarını biliyorum ve bunlar şu an en iyisi! Daha birçok türde konuşulacak kitaplar olsa da üç ayrı türde üç başyapıt derledim, […]

İlgini Çekebilir

-Şahsiyet dizisine dair spoiler mevcuttur. Tetikleyici unsurlar içermektedir.- 2018 yılına damgasını vuran ”Şahsiyet” dizisini birçoğumuz izledik. Başlarda ne olduğunu anlayamadık hiçbirimiz, sadece birkaç tahminimiz oldu. 11 bölüm boyunca hiçbir şeyden emin olamadık ancak 12. bölümünde izlediklerimiz her birimizi paramparça etti. Dizinin finalinde, 11 bölüm boyunca Agâh Beyoğlu’nun ne için onca cinayeti işlediğini tüm çıplaklığıyla izledik. […]
Dostoyevski’nin Prusya Savaşları’nda yaşadıklarını eserlerine nasıl aktardığı, Danzig cephesinde şahit olduğu dramı, Kresy cephesinde tanıştığı ilk aşkını romanlarında hangi karakterlerle betimlediği üzerine olan makalemi yetiştirmeye çalışırken arkadaşımdan gelen bir telefon akademik gündemimin alt üst olmasına yol açtı. Eski uygarlıkların dilleri üzerine uzman olan arkadaşım son iki senesini Latince üzerine bir lügat hazırlamakla geçirmekte fakat lügat […]
Elif İnci TUTKUN ve Hüseyin Recep DEMİRCİ ortak çalışmasıdır. Latif BEYRELİ Kimdir? Latif Beyreli, Yükseköğrenimini, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bölümü mezunu olarak 1986 yılında tamamladı. Yüksek lisans eğitimini 1988 yılında, MÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili Ana Bilim Dalında “Lehcetü’l-Lügat” adlı teziyle; doktora eğitimini 1994 yılında, MÜ Türkiyat Araştırmaları […]
Öykü ve romanlarıyla çağdaş yazarlar arasında ön plana çıkan Ayfer Tunç’un “Aziz Bey Hadisesi” isimli öykü kitabını Yapı Kredi Yayınları’ndan sonra 2006 yılında Can Yayınları basmıştır. Can Yayınları bu basımında Ayfer Tunç’un sadece Aziz Bey Hadisesi hikâyesine değil, beş hikâyesine daha yer vermiştir. Bu hikâyeler şunlardır: Kadın Hikâyeleri Yüzünden, Soğuk Geçen Bir Kış, Kar Yolcusu, […]

Giriş

Bublogta'ya Hoş Geldin

Hadi birlikte içeriyi keşfedelim.
Neredeyse Bitti
Son olarak senden birkaç bilgi isteyeceğiz.